# Şaşılık Neden Olur?

Kaynak sayfa: https://www.kudretgozistanbul.com/blog/goz-hastaliklari/sasilik-neden-olur

**Yazar:** Kudret Göz İstanbul | **Tıbbi Onay:** Opr. Dr. Mehmet Ali Özdil | **Tarih:** 2026-09-13

> **Özet:** Şaşılık (göz kayması), iki gözün aynı noktaya bakmaması, yani gözlerin hizasının bozulmasıdır; göz içeri, dışarı, yukarı ya da aşağı kayabilir. Çoğu zaman doğumla ya da gelişim çağında genetik nedenlerle ortaya çıkar, ancak göz kasları, sinirler veya beyindeki kontrol merkeziyle ilgili sorunlar ve bazı hastalıklar da neden olabilir; gözlük, prizma, görme terapisi ve cerrahiyle tedavi edilir.

## Kısa Bilgiler
- **İlk belirtiler:** Doğuştan olgularda genellikle 3 veya 4 aylıkken.
- **En sık tür:** Gözlerin içe dönmesi (ezotropya).
- **Tedavi:** Gözlük, prizma gözlük camları, görme terapisi, şaşılık cerrahisi.
- **Tedavi edilmezse:** Baş ağrısı, göz yorgunluğu, göz tembelliği.

---

## Şaşılık Nedir?
Gözlerin olması gereken yerde hizalanmamasıdır. Net görmek için iki gözün aynı noktaya bakması gerekir; şaşılıkta gözler iki farklı noktaya baktığı için odaklanma bozulur ve görüş etkilenir. Her yaşta görülebilir, doğum sonrasında daha sıktır ve bu dönemde erken teşhis edilebilir.

## Nedenleri
Gözü hareket ettiren altı kas vardır: biri sağa, biri sola, diğer 4 kas yukarı, aşağı ve açılı hareketi sağlar. Bu kasların kısalığı ya da yanlış gelişmesi, kaslara bilgi ileten sinirlerdeki sorunlar veya beyindeki kontrol merkezindeki problemler göz kaymasına yol açabilir. Diğer nedenler:
- Diyabet
- Tiroid hastalıkları
- İnme
- Kafa travması
- Beyin felci
- Myastenia gravis
- Katarakt
- Erken doğum
- Down sendromu
- Hidrosefali
- Göz kaslarında hasar

## Belirtiler
En yaygın belirti, dışarıdan fark edilen, aynı noktaya bakamayan gözlerdir. Diğerleri:
- Göz ve çevresinde zayıflık hissi
- Göz etrafında çekilme hissi
- Çift görme
- Bulanık görme
- Okurken ya da bakarken odaklanma sorunu
- Göz tembelliği (amblyopi)
- Derinlik algısı kaybı
- Net görmek için başı sağa, sola, yukarı ya da aşağı çevirme

**Yalancı şaşılık:** Bazı çocuklarda gözler kaymış gibi görünür ama ışık yansıması iki gözde aynı yerdedir ve görme bozukluğu yoktur.

## Türleri
- **Ezotropya (içe kayma):** En sık türdür.
  - **Akkomodatif ezotropya:** Genellikle tedavi edilmemiş hipermetropiye bağlıdır; net görmek için fazla odaklanma, baş hareketleri ya da çift görmeye yol açar.
  - **Aralıklı ezotropya:** İki gözün hareketleri doğru sağlanamaz; baş ağrısı, okuma güçlüğü ve göz yorgunluğu görülür.
- **Ekzotropya (dışa kayma).**
- **Dikey kaymalar.**

## Teşhis
Oftalmolog muayenesi ile hizalama ve odaklama testleri yapılır; şaşılığın türü, derecesi ve tedavi edilebilirliği belirlenir.

## Tedavi
Plan değerlendirme sonrası oluşturulur; erken teşhiste tedavi kısa sürede ve kolaylıkla yapılabilir. Seçenekler gözlük, prizma gözlük camları, görme terapisi ve şaşılık cerrahisidir.

### Şaşılık ameliyatı
Göz kası ameliyatının amacı gözün hizalanması ve uygun görüşün geri kazanılmasıdır. Gözün durumuna göre göz çevresindeki belirli kaslar gevşetilir, sıkılaştırılır ya da yeri değiştirilir; ardından gözler aynı yönü gösterecek şekilde konumlandırılır. İşlem tek göze ya da iki göze yapılabilir.