# Katarakt Tedavileri

Kaynak sayfa: https://www.kudretgozistanbul.com/tedavilerimiz/katarakt

**Yazar:** Opr. Dr. Osman Şenbilgin | **Tıbbi Onay:** Opr. Dr. Deniz Oygar Baylançiçek | **Tarih:** 2026-09-17

> **Özet:** Katarakt, gözdeki saydam merceğin bulanıklaşarak ışığı yeterince geçirememesidir; en yaygın nedeni yaşla birlikte mercekteki protein yapısının değişmesidir. Damla, ilaç ya da gözlükle durdurulamaz; kalıcı çözüm, merceğin ameliyatla göz içi lensle değiştirilmesidir.

## Kısa Bilgiler
- **Operasyon süresi:** Her göz için 15-20 dakika (ameliyathanede geçen süre)
- **İyileşme süresi:** Günlük hayata dönüş 3-4 gün, tam iyileşme 3-4 hafta
- **Anestezi:** Topikal göz damlası, gerekirse hafif sedasyon; hasta uyutulmaz
- **Sıklaştığı yaş:** 55-60 yaşından sonra

---

## Katarakt Nedir?
Katarakt, gözdeki saydam lensin ışığı göz içine yeterince iletememesidir. En temel nedeni yaşın ilerlemesi ve lensin protein yapısının değişmesidir; görülme sıklığı yaşla belirgin şekilde artar. Erken yaşta da görülebilir, bazı türleri doğuştandır.

**Nedenler:**
- Yoğun güneş ışığına maruz kalma
- Travma
- Toksik kimyasal maddelere maruz kalma
- Vücut metabolizmasındaki değişiklikler
- Kortizonlu ilaçlar ve steroidler
- SSS'ye göre ayrıca oksidatif değişiklikler; diyabet, UV ışınları, hipertansiyon ve sigara riski artırabilir

## Kataraktlı Kişi Nasıl Görür?
- Gözün önünde buğulu bir perde varmış gibi sisli ve bulanık görüntü
- Parlak ışıkta yoğun kamaşma
- Renklerin daha solgun, mat ya da sararmış görünmesi
- Okuma ve ince işlerde göz yorgunluğu, odaklama zorluğu
- Gece ve loş ortamda görüşün daha da zayıflaması, araç kullanmanın riskli hale gelmesi
- SSS'de ayrıca: ışığa hassasiyet, çift görme, sonradan ortaya çıkan uzak görme bozukluğu

## Katarakt Tipleri
- **Nükleer sklerotik:** Çoğunlukla yaşa bağlı, merceğin merkezinde sertleşme yapar.
- **Kortikal:** Merceğin dış kenarlarından içe uzanan opaklaşma alanları.
- **Posterior subkapsüler:** Merceğin arka kısmında küçük ama hızla ilerleyebilen bulanıklık; genç yaşta da görülebilir.

---

## Yöntemler ve Lensler
- **Fako yöntemi:** En çok kullanılan yöntemlerden biri; mini kesilerle, çoğunlukla damla anestezi altında, dikişsiz yapılır. Başarı hekimin deneyimine, tetkiklere, sterilizasyona ve malzeme kalitesine bağlıdır.
- **Akıllı trifokal lens:** Yakın, orta ve uzakta gözlüksüz net görüş sağlayan üç odaklı lens.
- **Akıllı trifokal torik lens:** Katarakt tedavisinde yaygın kullanılan lens.
- **Multifokal lens:** Hem uzak hem yakın görme sorunlarını birlikte gidermek için kullanılan akıllı lens türü.
- **Monofokal lens:** Katarakt ameliyatında yerleştirilen tek odaklı mercek.
- **Monofokal torik lens:** Astigmatı düzelten tek odaklı mercek; yalnızca uzak odak sağlar, yakın için gözlük gerekebilir.

Ameliyat sonrası net görüş mesafesi seçilen merceğe bağlıdır: uzak için monofokal, uzakla birlikte orta ve yakın için trifokal akıllı lensler tercih edilir. Başka bir göz hastalığı yoksa görme derecesi artar.

## Fiyatlar
Maliyet kişiden kişiye değişir; başlıca belirleyenler cerrahi teknik ve seçilen akıllı lensin özellikleridir. Sayfada rakam verilmez; lens, meslek ve yaşam tarzına göre hekimle birlikte seçilir.

---

## Tedavi Süreci

### Ameliyat Sırasında
- Uzman doktor tarafından ameliyathanede, steril koşullarda, ameliyat mikroskobuyla yapılır.
- Süre kataraktın sertliğine ve lens özelliklerine göre değişir; ortalama göz başına 15-20 dakika.
- Topikal damla anestezi kullanılır, gerekirse hafif sedasyon verilir; genellikle acı hissedilmez, hafif dokunuşlar hissedilebilir.
- Nabız ve tansiyon düzenli izlenir.
- Ameliyatı geciktirmek kataraktı sertleştirir ve komplikasyon riskini artırır; olgunlaşmamış kataraktlarda iyileşme daha hızlı ve basittir.

### Ameliyat Sonrası
- Göz bandajla kapatılır; bandaj ertesi sabah açılır ve hekim gözü muayene eder.
- Damlalar hekimin verdiği şekilde, uyanık olunan süre boyunca kullanılır; birden fazla damla varsa aralarında 5'er dakika bırakılır. Damlatırken göze elle dokunulmaz, taşan damla yanaktan nazikçe alınır.
- Göz ovuşturulmaz, el göze götürülmez.
- 3 gün boyunca göze su değdirilmez.
- 2 hafta boyunca yüz yıkarken ve duşta gözler kapalı tutulur.
- 2 hafta göz makyajı yapılmaz.
- Sporda göze darbe alınmamalıdır.
- Bir ay boyunca yüzme ve hamam gibi buharın yoğun olduğu yerlerden kaçınılır.
- Gözdeki kızarıklık veya morarma normaldir, birkaç gün içinde düzelir.

## Ameliyattan Sonra Katarakt Tekrarlar mı?
Katarakt tekrar etmez: kataraktlı doğal mercek alınır ve kapsül (ince zar) içine yeni mercek yerleştirilir. Ancak aylar ya da yıllar sonra lensin arkasında zar oluşabilir (arka kapsül kesifleşmesi); YAG lazerle 1-2 dakikada giderilir ve görüş yeniden netleşir.

## Riskler ve Olası Yan Etkiler
Göz içi lens ve katarakt ameliyatları dünyada en sık yapılan ve başarı oranı en yüksek ameliyatlar arasındadır; riskler düşük olasılıklıdır ve çoğu tedavi edilebilir. Düzenli kontroller sorunların erken fark edilmesini sağlar.
- **Enfeksiyon:** Çok nadir; ameliyat öncesi ve sonrası antibiyotikli damlalarla olasılık en aza indirilir.
- **Göz içi basıncında geçici artış:** Genellikle ilk günlerde, damlayla kolayca kontrol edilir.
- **Arka kapsül kesifleşmesi:** Aylar ya da yıllar sonra hafif bulanıklık; 1-2 dakikalık, ağrısız YAG lazerle giderilir.
- **Geçici kuruluk, batma, kızarıklık:** İlk haftalarda, damlalarla geçer.
- **Retina dekolmanı:** Çok nadir; ani çakma, yeni uçuşmalar ya da görme alanına perde inmesinde hemen başvurulmalı.

---

## Sıkça Sorulan Sorular

**S: Katarakt kimlerde görülür?**
C: Çoğunlukla yaşa bağlıdır ve 55-60 yaşından sonra sıklaşır. Yeni doğan bebeklerde, şeker hastalarında, gözüne darbe almış kişilerde ve uzun süre kortizonlu ilaç kullananlarda da görülebilir.

**S: Kataraktın belirtileri nelerdir?**
C: Görmede azalma, ışığa karşı hassasiyet, çift görme, okuma zorluğu, sonradan ortaya çıkan uzak görme bozukluğu, renklerin sararmış ve matlaşmış görünmesi.

**S: Kataraktın ilaçla tedavisi var mı?**
C: Hayır, ilaç veya gözlükle tedavi edilemez. Matlaşmış doğal mercek ameliyatla şeffaf bir lensle değiştirilir; operasyon damla anesteziyle, hasta uyutulmadan yapılır.

**S: Katarakt neden olur?**
C: Göz merceğinde protein birikmesine yol açan oksidatif değişiklikler nedeniyle oluşur. Diyabet, UV ışınları, hipertansiyon ve sigara riski artırabilir.

**S: Katarakt ameliyatını erken yaptırmak daha mı iyi?**
C: Evet. Olgunlaşmamış kataraktlarda iyileşme daha hızlı ve basittir.

**S: Katarakt ameliyatı sonrası iyileşme nasıldır?**
C: Çoğu durumda hızlıdır: günlük hayata dönüş 3-4 gün, tam iyileşme 3-4 hafta sürer. Gözdeki kızarıklık veya morarma normaldir ve birkaç gün içinde düzelir.

## Kaynakça
- NICE: Cataracts in adults: management (NG77).
- NHS: Cataract surgery.
- NEI: Cataracts.
