
Miyoplar Hangi Merceği Kullanır?
- Kudret Göz İstanbul
- Son güncelleme:
- 5 dk okuma
- Tıbbi onay: Opr. Dr. Mehmet Ali Özdil
Miyoplar gözlükte kalın kenarlı, içbükey (konkav) mercek kullanır. Bu mercekler eksi (-) numaralıdır ve ışığı hafifçe dağıtarak görüntünün retinanın önüne değil, retinanın üzerine düşmesini sağlar. Gözlük dışında kontakt lens, gece lensi (ortokeratoloji) ve göz içi lens seçenekleri de vardır; hangisinin uygun olduğuna göz numaranız, yaşınız ve göz yapınıza göre hekiminiz karar verir.
Miyoplar uzaktaki nesneleri seçmekte zorlanır; bu durum bulanık görmeye, göz yorgunluğuna ve baş ağrısına yol açabilir. Miyoplar nasıl görür sorusunu ayrı bir yazımızda anlatıyoruz; bu yazıda miyopiyi düzelten mercek türlerine odaklanıyoruz.
| Seçenek | Mercek tipi | Kimler için | Not |
|---|---|---|---|
| Gözlük | İçbükey (konkav), eksi numaralı | Her yaş | Astigmat varsa cama silindirik değer eklenir |
| Kontakt lens | Eksi numaralı yumuşak ya da sert gaz geçirgen lens | Lens takmaya ve hijyen kurallarına uyabilen kişiler | Hijyen kuralları önemlidir |
| Gece lensi (ortokeratoloji) | Gece takılan özel sert lens | Çoğunlukla miyopisi ilerleyen çocuklar | Hekim takibi gerekir |
| Fakik göz içi lens (EVO ICL) | Doğal merceğin önüne eklenen lens | Lazere uygun olmayan yüksek numara ya da ince kornea, doğal merceği sağlıklı yetişkinler | Doğal mercek yerinde kalır |
| Refraktif lens değişimi | Monofokal, torik ya da çok odaklı yapay mercek | Genellikle 45 yaş üstünde değerlendirilir | Doğal mercek alınır |
Miyop Gözlük Camı Nasıl Bir Mercektir?
Miyop gözlüğünde kenarları kalın, ortası ince içbükey (konkav) mercekler kullanılır. Bu mercekler ışığı hafifçe dağıtır ve görüntünün retinanın üzerine düşmesini sağlar. Aynı düzeltme, gözlük yerine kontakt lensle de yapılabilir.
Tek odaklı (monofokal) gözlük camları miyop gözün uzağı net görmesini sağlar; miyopinin ilerlemesini durdurmaz. Çocuklarda ilerlemeyi yavaşlatmaya yönelik seçenekleri hekiminiz ayrıca değerlendirir.
İçbükey camların kenarı numara arttıkça kalınlaşır. Yüksek numaralarda daha ince ve hafif görünen yüksek kırıcılıklı (inceltilmiş) camlar tercih edilebilir. Dışbükey (artı numaralı) camlar ise hipermetropide kullanılır; ayrıntısını hipermetropların kullandığı mercekler yazımızda bulabilirsiniz.
Göz Reçetesi Nasıl Okunur?
Göz muayenesinin sonunda size genellikle iki yıl geçerli bir reçete verilir. Üzerindeki sayılar ve kısaltmalar gözlerinizin durumunu ve ihtiyacınız olan düzeltmeyi anlatır. Bir terime dokunun; tabloda karşılığı işaretlensin.
Sferik (SPH)
Miyopi ya da hipermetropi için gereken temel düzeltme. Eksi (−) uzağı görmekte zorlandığınızı, artı (+) yakını görmekte zorlandığınızı gösterir. Sayı büyüdükçe numara artar.
Örnek reçete
Miyoplar Hangi Kontakt Lensi Kullanır?
Miyopi, eksi numaralı yumuşak ya da sert gaz geçirgen kontakt lenslerle de düzeltilebilir. Yumuşak lensler çoğu kişi için rahat bir başlangıçtır; sert gaz geçirgen lensler ise bazı durumlarda, örneğin belirgin astigmatta daha net görüş sağlayabilir. Lens tipi, numarası ve günlük kullanım süresi göz muayenesinden sonra belirlenir.
Kontakt lens kullanıyorsanız lenslerinizi temiz elle takıp çıkarmanız, önerilen süreden uzun kullanmamanız ve lensle uyumamanız önemlidir. Lens türleri için kontakt lens çeşitleri yazımıza bakabilirsiniz.
Miyopinin İlerlemesini Yavaşlatan Mercekler ve Yöntemler
Çocukluk ve gençlik yıllarında miyopinin ilerlemesini yavaşlatmak için bazı yöntemler kullanılır; ancak hiçbiri miyopiyi tamamen önlemez ya da durdurmaz. Hekiminiz çocuğunuzun yaşına ve numaranın artış hızına göre şu seçenekleri değerlendirebilir:
- Ortokeratoloji (gece lensi): gece takılan özel sert lensler korneaya geçici olarak şekil verir; gündüz lenssiz görmeyi sağlar ve çocuklarda ilerlemeyi yavaşlatmak için kullanılabilir.
- Düşük doz atropin damlası: hekim gözetiminde, çocuklarda miyopinin ilerlemesini yavaşlatmak için kullanılabilir.
- Miyopi kontrolüne yönelik özel tasarımlı gözlük camları ve kontakt lensler: bazı çocuklarda seçenek olabilir; uygun olup olmadığına muayenede karar verilir.
- Gün ışığından faydalanmak: açık havada geçirilen zaman çocuklarda göz sağlığını destekler.
Uzun süre yakına odaklanmak ve açık havada az zaman geçirmek, çocuklarda miyopi gelişimiyle ilişkilendirilen etkenlerdendir. Yakın çalışmaya düzenli aralar vermek ve günün bir bölümünü açık havada geçirmek bu nedenle önerilir.
Çocuklar uzağı bulanık gördüklerini her zaman fark etmez ya da söylemez. Bu nedenle ailelerin dikkatli olması ve çocuklarını düzenli olarak göz muayenesine götürmesi gerekir.
Miyop Ameliyatında Hangi Mercek Kullanılır?
Göz içi lenslerde iki seçenek vardır. Fakik göz içi lenste (ör. EVO ICL) gözün kendi merceği yerinde kalır, yapay lens ona ek olarak yerleştirilir; bu seçenek genellikle doğal merceği sağlıklı, lazere uygun olmayan genç yetişkinlerde değerlendirilir. Refraktif lens değişiminde ise gözün kendi merceği alınır, yerine yapay mercek konur; bu seçenek çoğunlukla 45 yaş üstünde, yakın görme de etkilenmeye başladığında gündeme gelir.
Miyopiye astigmat da eşlik ediyorsa torik mercek seçilir. Yakın, orta ve uzak mesafeyi birlikte düzeltmek gerekiyorsa çok odaklı (multifokal ya da trifokal) mercekler değerlendirilir.
| Lens tipi | Nasıl çalışır | Kimler için | Artıları | Eksileri |
|---|---|---|---|---|
| Monofokal | Tek bir mesafeye odaklanır; genellikle uzak seçilir. | Katarakt ameliyatı olacak ve yakın için gözlük kullanmaya devam etmeyi sorun etmeyenler. |
|
|
| Monofokal Torik | Monofokal lensin astigmatı da düzelten sürümü. | Belirgin astigmatı olan katarakt hastaları. |
|
|
| Trifokal (Akıllı Lens) | Uzak, orta ve yakın için üç odak noktası taşır. | Gözlükten bütünüyle kurtulmak isteyen, gece sürüşü çok olmayanlar. |
|
|
| Trifokal (Akıllı Lens) Torik | Trifokal lensin astigmatı da düzelten sürümü. | Astigmatı olup gözlüksüz yaşamak isteyenler. |
|
|
| EDOF | Odak derinliğini uzatır: uzaktan orta mesafeye kesintisiz net görüş. Yakın odak trifokalden yaklaşık 10 cm daha uzakta: 30 cm yerine 40 cm civarı. | Daha önce lazer olmuş, uzağı çok net görmek isteyen ya da gece uzun süre araç kullananlar. |
|
|
Lazer mi, Göz İçi Lens mi?
Lazer ameliyatında gözün merceğine dokunulmaz; tedavi korneaya şekil verilerek yapılır. 18 yaşından sonra lazer tedavisi değerlendirilebilir; 45 yaş üstünde lens seçenekleri de değerlendirilir. İleri numaralarda lazer gözlük ihtiyacını azaltır.
Karar göz numarası, kornea kalınlığı ve yapısı, yaş ve numaranın son yıllarda sabit kalıp kalmadığı gibi ölçütlere göre muayenede verilir. Numara lazer için yüksekse ya da kornea yeterince kalın değilse göz içi lens seçenekleri öne çıkar.
Uygunluk testi
Hangi tedavi bana uygun?
Birkaç kısa soruyla, muayenede hangi tedavilerin konuşulacağını önceden görün. Sonunda ücretsiz ön görüşme için sizi arayalım.
Miyopi Nedir, Kısaca
Miyopi, göze gelen ışığın retinanın önünde odaklanması nedeniyle uzağın bulanık görüldüğü bir kırma kusurudur. Bunun nedeni çoğunlukla göz küresinin normalden uzun olması ya da korneanın fazla eğimli olmasıdır. Miyop kişiler yakını net, uzağı bulanık görür. Ayrıntıları miyopinin nedenleri ve belirtileri yazımızda bulabilirsiniz.
Miyopinin belirtileri arasında şunlar yer alır:
- Baş ağrısı ve göz yorgunluğu
- Uzaktaki yazı ve nesneleri bulanık görme
- Gece görüşünün olumsuz etkilenmesi
- Kitap okurken ya da telefona bakarken daha yakından bakma isteği
Miyop çocuklar okulda tahtayı görmekte zorlandıklarından şikâyet edebilir. Çocuklarda gözleri kısma, başı yana eğerek bakma, okuma ve yazmakta zorlanma, televizyon ya da tablete yakından bakma görülebilir. Çocuğunuzda göz kayması ya da çift görme fark ederseniz bu durum miyopiden farklı bir nedene bağlı olabilir; göz muayenesi gerekir.
Yüksek miyopide retina yırtığı ve dekolmanı, glokom ve katarakt riski artabilir; bu nedenle düzenli göz muayenesi önemlidir. Gözünüzde ani ışık çakmaları, uçuşan noktalar ya da görme alanınızda perde inmesi fark ederseniz beklemeden göz doktoruna başvurun.
Sık Sorulan Sorular
- 1
Miyop gözlük camı içbükey mi dışbükey mi?
Miyop gözlük camı içbükeydir (konkav). Bu camlar eksi (-) numaralıdır; dışbükey (artı numaralı) camlar hipermetropide kullanılır.
- 2
Miyop numarası yükseldikçe gözlük camı kalınlaşır mı?
Evet, içbükey camların kenarı numara arttıkça kalınlaşır. Yüksek numaralarda daha ince ve hafif görünen yüksek kırıcılıklı camlar tercih edilebilir.
- 3
Miyopiye astigmat da eşlik ediyorsa hangi mercek kullanılır?
Gözlükte astigmatı düzelten silindirik değer aynı camın içine eklenir; ayrı bir cama gerek yoktur. Göz içi lens ameliyatında ise torik mercek seçilir.
- 4
Miyopiyi durduran gözlük camı var mı?
Tek odaklı gözlük camları net görmeyi sağlar, miyopinin ilerlemesini durdurmaz. Çocuklarda ilerlemeyi yavaşlatmak için gece lensi, düşük doz atropin ya da miyopi kontrolüne yönelik özel camlar gibi seçenekler hekim gözetiminde değerlendirilebilir.
- 5
Yüksek miyopide lazer mi göz içi lens mi?
Karar göz numarası, kornea kalınlığı ve yaşa göre muayenede verilir. Lazer ileri numarada gözlük ihtiyacını azaltır; numara lazer için yüksekse ya da kornea yeterince kalın değilse göz içi lens seçenekleri değerlendirilir.
- 6
Miyoplar kontakt lens kullanabilir mi?
Evet, miyopi kontakt lensle de düzeltilebilir. Lens tipi ve kullanım süresi göz muayenesinden sonra belirlenir; hijyen kurallarına uymak enfeksiyon riskini azaltır.



