Welke glazen en lenzen helpen bij bijziendheid?
- Kudret Oogkliniek Istanbul
- Laatst bijgewerkt:
- 6 min lezen
- Medisch beoordeeld door Dr. Mehmet Ali Özdil
Bij bijziendheid (myopie) worden in de bril holle (concave) glazen gebruikt, die aan de rand dikker zijn dan in het midden. Deze glazen hebben een minsterkte (-) en spreiden het invallende licht een beetje, zodat het beeld op het netvlies valt in plaats van ervoor. Naast een bril zijn er contactlenzen, nachtlenzen (orthokeratologie) en implantlenzen; welke oplossing bij u past, bepaalt uw oogarts op basis van uw sterkte, uw leeftijd en de bouw van uw ogen.
Wie bijziend is, ziet voorwerpen in de verte slecht. Dat kan leiden tot wazig zien, vermoeide ogen en hoofdpijn. Hoe bijziende mensen zien, leggen we in een apart artikel uit; hier gaat het over de glazen en lenzen die bijziendheid corrigeren.
| Mogelijkheid | Soort glas of lens | Geschikt voor | Opmerking |
|---|---|---|---|
| Bril | Hol (concaaf), minsterkte | Alle leeftijden | Bij astigmatisme wordt een cilinderwaarde in het glas verwerkt |
| Contactlenzen | Zachte of harde (vormstabiele) minlenzen | Mensen die lenzen verdragen en de hygiëneregels volgen | Goede hygiëne is belangrijk |
| Nachtlenzen (orthokeratologie) | Speciale harde lens voor de nacht | Vooral kinderen bij wie de bijziendheid toeneemt | Regelmatige controle nodig |
| Fakische implantlens (EVO ICL) | Lens die vóór de eigen lens wordt geplaatst | Volwassenen met een gezonde eigen lens bij wie de sterkte te hoog of het hoornvlies te dun is om te laseren | De eigen lens blijft zitten |
| Refractieve lensvervanging | Monofocale, torische of multifocale kunstlens | Meestal vanaf ongeveer 45 jaar | De eigen lens wordt verwijderd |
Welke brillenglazen dragen bijziende mensen?
Brillen voor bijziendheid hebben holle glazen die aan de rand dik en in het midden dun zijn. Ze spreiden het licht een beetje, zodat het beeld precies op het netvlies valt. Dezelfde correctie kan in plaats van met een bril ook met contactlenzen.
Enkelvoudige (monofocale) glazen zorgen ervoor dat een bijziend oog scherp ziet in de verte, maar ze houden het toenemen van de bijziendheid niet tegen. Of er bij kinderen mogelijkheden zijn om dit af te remmen, beoordeelt uw oogarts apart.
Hoe hoger de sterkte, hoe dikker de rand van een hol glas wordt. Bij een hoge sterkte kunt u kiezen voor hoogbrekende (dunnere) glazen, die slanker en lichter ogen. Bolle (convexe) glazen met een plussterkte worden juist gebruikt bij verziendheid; meer daarover leest u in ons artikel over glazen voor verziende mensen.
Uw brilrecept begrijpen
Aan het einde van uw oogmeting krijgt u een recept dat meestal twee jaar geldig is. De getallen en afkortingen beschrijven de toestand van uw ogen en de correctie die u nodig heeft. Tik op een term; de bijbehorende kolom licht op in de tabel.
Sfeer (SPH)
De basiscorrectie voor bij- of verziendheid. Een min (−) betekent dat u ver weg slecht ziet, een plus (+) dat u dichtbij slecht ziet. Hoe groter het getal, hoe sterker de correctie.
Voorbeeldrecept
Welke contactlenzen zijn geschikt bij bijziendheid?
Bijziendheid kan ook worden gecorrigeerd met zachte of harde (vormstabiele, gasdoorlatende) minlenzen. Zachte lenzen zijn voor de meeste mensen een prettige start; harde lenzen kunnen in sommige gevallen, bijvoorbeeld bij duidelijk astigmatisme, scherper zicht geven. Het type lens, de sterkte en de dagelijkse draagtijd worden bepaald na een oogonderzoek.
Draagt u contactlenzen, zet ze dan alleen met schone handen in en uit, draag ze niet langer dan aangeraden en slaap er niet mee. In ons artikel over soorten contactlenzen leest u meer over de mogelijkheden.
Glazen en methoden die bijziendheid afremmen
Bij kinderen en tieners zijn er verschillende manieren om het toenemen van bijziendheid af te remmen, maar geen enkele methode kan het volledig voorkomen of stoppen. Afhankelijk van de leeftijd van uw kind en hoe snel de sterkte toeneemt, kan de oogarts het volgende overwegen:
- Orthokeratologie (nachtlenzen): speciale harde lenzen die 's nachts worden gedragen, vormen het hoornvlies tijdelijk om, maken overdag zien zonder lenzen mogelijk en kunnen bij kinderen het toenemen afremmen.
- Laaggedoseerde atropine-oogdruppels: worden onder medisch toezicht gebruikt om het toenemen van bijziendheid bij kinderen af te remmen.
- Speciaal ontworpen brillenglazen en contactlenzen voor myopiecontrole: kunnen voor sommige kinderen een optie zijn; of ze geschikt zijn, wordt bij het onderzoek bepaald.
- Daglicht: tijd buiten doorbrengen ondersteunt de ooggezondheid van kinderen.
Lang van dichtbij kijken en weinig tijd buiten worden in verband gebracht met het ontstaan van bijziendheid bij kinderen. Daarom worden regelmatige pauzes bij dichtbijwerk en elke dag wat tijd buiten aangeraden.
Kinderen merken vaak niet dat ze in de verte wazig zien, of vertellen het niet. Ouders doen er daarom goed aan alert te zijn en hun kind regelmatig te laten controleren door een oogarts.
Welke lens wordt gebruikt bij een operatie voor bijziendheid?
Bij implantlenzen zijn er twee mogelijkheden. Bij een fakische implantlens (bijvoorbeeld EVO ICL) blijft de eigen lens in het oog en wordt de kunstlens extra geplaatst; dit wordt meestal overwogen bij jongere volwassenen met een gezonde lens die niet gelaserd kunnen worden. Bij refractieve lensvervanging wordt de eigen lens verwijderd en vervangen door een kunstlens; dat komt vooral vanaf ongeveer 45 jaar aan de orde, wanneer ook het zien van dichtbij minder wordt.
Is er naast bijziendheid ook astigmatisme, dan wordt een torische lens gekozen. Moeten dichtbij, tussenafstand en veraf samen worden gecorrigeerd, dan komen multifocale of trifocale lenzen in aanmerking.
| Lenstype | Hoe het werkt | Voor wie | Voordelen | Nadelen |
|---|---|---|---|---|
| Monofocaal | Scherp op één afstand, meestal veraf. | Staarpatiënten die een leesbril geen probleem vinden. |
|
|
| Monofocaal torisch | Een monofocale lens die ook astigmatisme corrigeert. | Staarpatiënten met duidelijk astigmatisme. |
|
|
| Trifocaal (multifocaal) | Drie brandpunten: veraf, tussenafstand en dichtbij. | Wie helemaal zonder bril wil en weinig in het donker rijdt. |
|
|
| Trifocaal (multifocaal) torisch | Een trifocale lens die ook astigmatisme corrigeert. | Wie astigmatisme heeft en zonder bril wil leven. |
|
|
| EDOF | Verlengt de scherptediepte: doorlopend helder zicht van veraf tot middenafstand. Het nabijpunt ligt ongeveer 10 cm verder dan bij een trifocale lens: rond 40 cm in plaats van 30 cm. | Aanbevolen na een eerdere laserbehandeling, bij hoge eisen aan het vertezicht of bij lang autorijden in het donker. |
|
|
Laseren of een implantlens?
Bij ooglaseren wordt de lens van het oog niet aangeraakt; de behandeling vormt het hoornvlies om. Een laserbehandeling kan vanaf 18 jaar worden overwogen; boven de 45 worden ook lensopties beoordeeld. Bij een hoge sterkte vermindert laseren de behoefte aan een bril.
De beslissing valt bij het onderzoek, op basis van uw sterkte, de dikte en vorm van uw hoornvlies, uw leeftijd en of uw sterkte de afgelopen jaren stabiel is gebleven. Is de sterkte te hoog om te laseren of is het hoornvlies niet dik genoeg, dan komen implantlenzen in beeld.
Geschiktheidstest
Welke behandeling past bij mij?
Een paar korte vragen om vooraf te zien welke behandelingen bij uw onderzoek besproken worden. Aan het eind bellen wij u voor een gratis adviesgesprek.
Bijziendheid in het kort
Bijziendheid is een brekingsafwijking waarbij het licht vóór het netvlies samenkomt, waardoor dingen in de verte wazig zijn. Meestal is de oogbol langer dan normaal of is het hoornvlies te sterk gekromd. Bijziende mensen zien dichtbij scherp en veraf wazig. Meer leest u in ons artikel over de oorzaken en klachten van bijziendheid.
Veelvoorkomende klachten zijn:
- Hoofdpijn en vermoeide ogen
- Wazig zien van tekst en voorwerpen in de verte
- Slechter zien in het donker
- Boeken of telefoon dichter bij de ogen houden
Bijziende kinderen klagen vaak dat ze het bord op school niet goed kunnen lezen. Ze knijpen hun ogen samen, houden hun hoofd scheef, hebben moeite met lezen en schrijven of zitten heel dicht bij de tv of tablet. Ziet u dat een oog van uw kind afwijkt, of heeft uw kind dubbelzien, dan kan er een andere oorzaak dan bijziendheid achter zitten; een oogonderzoek is dan nodig.
Bij sterke bijziendheid kan het risico op netvliesscheuren en netvliesloslating, glaucoom en staar toenemen. Regelmatige oogcontroles zijn daarom belangrijk. Ziet u plotseling lichtflitsen, zwevende vlekjes of een gordijn dat over een deel van uw zicht schuift, ga dan direct naar een oogarts.
Veelgestelde vragen
- 1
Zijn brillenglazen bij bijziendheid hol of bol?
Brillenglazen voor bijziendheid zijn hol (concaaf). Ze hebben een minsterkte (-); bolle glazen met een plussterkte worden gebruikt bij verziendheid.
- 2
Worden de glazen dikker als de bijziendheid toeneemt?
Ja, de rand van een hol glas wordt dikker naarmate de sterkte toeneemt. Bij een hoge sterkte kunt u kiezen voor hoogbrekende glazen, die slanker en lichter ogen.
- 3
Welk glas of welke lens helpt bij bijziendheid met astigmatisme?
In een bril wordt de cilinderwaarde die het astigmatisme corrigeert in hetzelfde glas verwerkt; een apart glas is niet nodig. Bij een lensoperatie wordt een torische lens gekozen.
- 4
Bestaan er brillenglazen die bijziendheid stoppen?
Enkelvoudige glazen zorgen voor scherp zicht, maar houden het toenemen van bijziendheid niet tegen. Om het bij kinderen af te remmen, kunnen nachtlenzen, laaggedoseerde atropine of speciale glazen voor myopiecontrole onder medisch toezicht worden overwogen.
- 5
Laseren of een implantlens bij sterke bijziendheid?
De beslissing valt bij het onderzoek, op basis van sterkte, hoornvliesdikte en leeftijd. Laseren vermindert bij een hoge sterkte de behoefte aan een bril; is de sterkte te hoog of het hoornvlies te dun, dan worden implantlenzen overwogen.
- 6
Kunnen bijziende mensen contactlenzen dragen?
Ja, bijziendheid kan ook met contactlenzen worden gecorrigeerd. Het type lens en de draagtijd worden bepaald na een oogonderzoek; goede hygiëne verkleint de kans op een infectie.
