Moet u een bril voor veraf altijd dragen?

Of u uw bril voor veraf altijd moet dragen, hangt af van uw sterkte en uw dagelijkse bezigheden. Bij lichte bijziendheid (myopie) is een bril vaak alleen nodig bij het autorijden, in de klas of bij het tv-kijken; bij matige en hoge bijziendheid wordt hij meestal de hele dag gedragen. Uw arts adviseert u na het oogonderzoek.

Bent u bijziend en ziet u dingen in de verte niet scherp, dan heeft u meestal een bril voor veraf nodig. Toch vragen veel mensen zich af: moet die bril altijd op, of alleen wanneer het nodig is?

Wat is een bril voor veraf?

Een bril voor veraf is een bril op uw sterkte waarmee u bij een brekingsafwijking zoals bijziendheid dingen in de verte scherp ziet. Hij wordt het vaakst gebruikt bij bijziendheid (slecht zien in de verte). Hij kan ook worden voorgeschreven bij andere afwijkingen, zoals cilinderafwijking (astigmatisme).

Bij bijziendheid wordt het licht vóór het netvlies scherpgesteld, waardoor beelden in de verte wazig zijn. Bijziende mensen omschrijven hun zicht daarom als verlies van scherpte op afstand. De brillenglazen zorgen ervoor dat het licht op het netvlies wordt scherpgesteld, zodat het beeld scherp wordt.

Sommige mensen gebruiken hun bril voor veraf alleen voor bepaalde bezigheden, anderen dragen hem de hele dag. Dat beslist uw arts op basis van uw sterkte en uw dagelijkse bezigheden.

Wie heeft een bril voor veraf nodig?

Een bril voor veraf wordt het vaakst voorgeschreven bij bijziendheid, maar kan ook nodig zijn bij cilinderafwijking en bij sterkere verziendheid (hypermetropie).

Een cilinderafwijking beïnvloedt niet alleen het zien in de verte, maar ook dichtbij, en kan beelden schaduwachtig, wazig of dubbel laten lijken. Men onderscheidt een lage (onder 0,75), matige (0,75-2,00) en hoge (boven 2,00) cilinder. Bij een lage cilinder is een bril meestal niet nodig; heeft u klachten, dan raadt uw arts er een aan. Of een bril bij cilinderafwijking altijd gedragen moet worden, bespreken we in een apart artikel.

Bij lichte verziendheid is het zicht in de verte meestal scherp; naarmate de sterkte toeneemt, wordt ook het zicht in de verte wazig. Dan kan uw arts ook voor veraf een bril aanraden.

Altijd dragen of alleen wanneer nodig?

Op de vraag of een bril voor veraf altijd gedragen moet worden, is er geen antwoord dat voor iedereen geldt, want de behoefte verschilt per persoon. Toch zijn er enkele algemene richtlijnen.

Situatie	Gebruik van de bril
Lichte bijziendheid	Vaak alleen bij bezigheden waarvoor u goed in de verte moet zien (autorijden, les, tv)
Matige en hoge bijziendheid	Meestal de hele dag
Lage cilinder (onder 0,75)	Meestal niet nodig; bij klachten raadt de arts een bril aan
Kinderen	Regelmatig, zoals de arts adviseert

Het hangt af van de mate van bijziendheid

Lichte bijziendheid (bijvoorbeeld een sterkte tot ongeveer -1,00): deze mensen hebben hun bril meestal alleen nodig bij het autorijden, tijdens colleges, in de bioscoop of bij het tv-kijken, of bij andere bezigheden waarvoor goed zicht in de verte nodig is. Thuis of tijdens korte wandelingen redden ze zich vaak zonder bril.

Matige en hoge bijziendheid (naarmate de sterkte toeneemt, meestal boven -3,00): voor deze mensen is een bril vaak een constante behoefte. Zonder bril is het zicht duidelijk slechter en kunnen dagelijkse bezigheden moeilijk worden.

Ook uw levensstijl speelt mee

Sommige beroepen en activiteiten vragen veel zicht in de verte, bijvoorbeeld:

• Autorijden
• Lesgeven
• Bij sport het spel op afstand volgen
• Presentaties of congressen volgen
• Buiten werken

In zulke situaties is het voor uw veiligheid en prestaties belangrijk om uw bril voor veraf regelmatig te dragen.

Wat gebeurt er als u uw bril voor veraf niet draagt?

Als u uw bril voor veraf niet draagt, wordt uw sterkte daardoor niet slechter. Maar omdat u niet scherp ziet, kan het uw dagelijks leven en uw veiligheid beïnvloeden. Bij een lage sterkte is dat effect meestal beperkt; bij een matige en hoge sterkte kunnen de volgende problemen optreden:

• Vermoeide ogen en hoofdpijn: langdurig wazig zien en de ogen samenknijpen om scherper te zien kan vermoeide ogen en hoofdpijn veroorzaken.
• Veiligheidsrisico: uw bril voor veraf dragen tijdens het autorijden is belangrijk voor uw veiligheid. Als uw rijbewijs een bril vereist, draag hem dan altijd als u rijdt.
• Concentratieverlies: wie tekst, borden of schermen in de verte niet kan lezen, kan zich moeilijker concentreren.
• Schaduwbeelden of dubbelzien: vooral bij een cilinderafwijking kunnen beelden door de onscherpte schaduwachtig of dubbel lijken.

Maakt een bril uw ogen slechter of houdt hij verslechtering tegen?

Een bril op de juiste sterkte maakt uw ogen niet slechter, maar houdt ook niet tegen dat uw sterkte toeneemt. Hij corrigeert alleen uw huidige sterkte, zodat u scherp ziet.

Maakt een bril uw ogen lui?

Een veelvoorkomend misverstand is dat een bril uw ogen „lui” maakt of uw sterkte laat toenemen. Dat klopt niet. Een bril op de juiste sterkte maakt uw ogen niet lui en zorgt er niet voor dat uw sterkte verslechtert. Daarom wordt aangeraden uw bril voor veraf regelmatig te dragen als uw arts dat zinvol vindt.

Houdt een bril toename van de sterkte tegen?

Nee, een bril houdt niet tegen dat uw sterkte toeneemt; hij corrigeert alleen uw huidige sterkte, zodat u scherp ziet. Bij het toenemen van bijziendheid spelen factoren mee zoals erfelijkheid, leeftijd, veel werk van dichtbij en weinig tijd buiten bij daglicht. Toch voorkomt een bril op de juiste sterkte onnodige inspanning van de ogen en ziet u in het dagelijks leven comfortabeler.

Een bril voor veraf bij kinderen

Bij kinderen is het regelmatig dragen van de bril voor veraf belangrijk voor scherp zien en goede schoolprestaties. Brekingsafwijkingen bij kinderen kunnen tijdens de groei veranderen, daarom zijn regelmatige controles nodig. Uw arts bekijkt daarnaast mogelijkheden om het toenemen van bijziendheid te vertragen.

Een bijziend kind dat zijn bril niet draagt, kan het bord en tekst in de verte niet scherp zien. Dat kan leiden tot moeite in de les en vermoeide ogen. Kinderen met verziendheid kunnen de onscherpte daarentegen een tijd compenseren met het accommodatievermogen van het oog; die voortdurende inspanning kan vermoeide ogen, hoofdpijn en leesproblemen veroorzaken. Daarom is het bij kinderen extra belangrijk om het advies van de arts op te volgen.

Hoe vaak moeten uw ogen gecontroleerd worden?

Voor volwassenen zonder klachten wordt een oogonderzoek tot 40 jaar elke 2 jaar aangeraden en na 40 jaar eens per jaar. Voor brildragers en kinderen bepaalt uw arts hoe vaak een controle nodig is; bij een veranderende sterkte en bij kinderen bij wie de bijziendheid toeneemt, wordt meestal vaker gecontroleerd.

Uw sterkte ligt niet vast; die kan in de loop van de tijd veranderen. Vooral op jonge leeftijd neemt bijziendheid vaak toe. Lang schermgebruik vergroot bovendien de vermoeidheid van de ogen.

Regelmatig oogonderzoek zorgt ervoor dat uw bril steeds past bij uw huidige sterkte.

Zijn er alternatieven voor een bril?

Wilt u geen bril dragen, dan zijn contactlenzen een mogelijkheid. Is uw sterkte een bepaalde tijd stabiel gebleven, meestal minstens een jaar, dan kan vanaf 18 jaar een laserbehandeling worden overwogen; vanaf 45 jaar worden ook lensopties bekeken. Of u in aanmerking komt, beslist uw arts na een onderzoek.

Het belangrijkste is dat u het advies van uw oogarts en de behoeften van uw ogen volgt. De juiste bril, op de juiste manier gedragen, vermindert vermoeide ogen en zorgt in het dagelijks leven voor veiliger zicht. Ziet u slecht in de verte of twijfelt u wanneer u uw bril moet dragen, dan helpt een oogonderzoek u verder.